Vào đầu thế kỷ 19, các nhà thiên văn đã phát hiện ra những sai khác trong quỹ đạo biểu kiến của Sao Thiên Vương so với quỹ đạo theo tính toán. Giả thiết được đặt ra là có một hành tinh nằm ngoài quỹ đạo của Sao Thiên Vương, lực hấp dẫn của hành tinh này gây lên những sai khác trên. Độc lập với nhau, John Couch Adams và Le Verrier đã tính toán quỹ đạo của hành tinh thứ 8 này. Adams hoàn thành những tính toán của mình vào năm 1843 và gửi cho George Airy của đài thiên văn Hoàng gia, Airy yêu cầu Adams giải thích một số vấn đề, Adams đã viết nháp những câu trả lời, tuy nhiên lại không gửi đi. Hoàn thành công trình muộn hơn (năm 1846), nhưng Le Verrier đã rất chủ động thúc đẩy quá trình quan sát để tìm ra hành tinh thứ 8. Ngày 23/09/1846, nhà thiên văn người Đức Johann Gottfried Galle đã phát hiện ra Sao Hải Vương, cách 1 độ so với tính toán của Le Verrier, 10 độ so với dự đoán của Adams [2]

Ảnh: John Couch Adams (05/06/1819 – 21/01/1892) [1]

Đương thời, đã có nhiều tranh cãi xung quanh việc phát hiện ra Sao Hải Vương. Tuy nhiên, Adams đã đứng ngoài tất cả những việc đó và tập trung vào khoa học. Adams đã tiến hành nhiều nghiên cứu về định luật Vạn vật hấp dẫn và từ trường Trái Đất. Ông đã sửa chữa, cập nhật lại một số kết quả nghiên cứu, tính toán của các nhà thiên văn học tiền bối. Năm 1867, ông đã công bố các tính toán giải thích hiện tượng mưa sao băng theo chu kỳ 33 ¼ năm xuất phát từ chòm Leo (mưa sao băng Leonids), ... [2]

Adams đã đảm nhận chức danh giáo sư Lowndean tại đại học Cambridge trong 33 năm, từ năm 1859 cho đến khi ông mất (Lowndean Professor và Plumian Professor là hai chức danh giáo sư cao nhất về Thiên văn học tại trường Cambridge, Lowndean Professor phải tham gia giảng dạy và nghiên cứu trong cả hai lĩnh vực: Thiên văn và Địa Lý). Năm 1851, ông đảm nhiệm cương vị chủ tịch Hội thiên văn Hoàng gia Anh. [2]

Một crater trên Mặt Trăng được đặt tên là Adams để vinh danh ông cùng với 2 nhà thiên văn học khác là Walter Sydney Adams và Charles Hitchcock Adams. Tên của ông còn được đặt cho một vành đai của Sao Hải Vương, một tiểu hành tinh (Asteroid 1996 Adams) [2]

Tài liệu tham khảo:
[1]Today in Science History, 1999 - 2007. June 5 - Births, Deaths, Events, http://www.todayinsci.com/6/6_5.htm
[2]Wikipedia, 05/2007. John Couch Adams, http://en.wikipedia.org/wiki/John_Couch_Adams

Hero_Zeratul
Box Thiên văn học - ttvnol.com
Author: Hien PHAN
Cựu thành viên CLB Thiên văn học Đà Nẵng - DAC; giảng viên khoa Vũ trụ và Ứng dụng, trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội - USTH (Đại học Việt Pháp).